Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), kayıt dışı istihdamla mücadele ve sahte sigortalılık konusunda denetimlerini artırarak çalışmalarını sürdürüyor. SGK Başuzmanı İsa Karakaş, bu konuya ilişkin önemli verileri paylaştı ve dikkat çekici uyarılarda bulundu. Karakaş, sahte emeklilik hayaliyle hareket eden kişilerin, hem maaşlarını kaybettiklerini hem de ciddi yaptırımlarla karşı karşıya kaldıklarını vurguladı.
SGK, fiilen çalışmadan sigortalı gösterilerek emeklilik hakkı kazanmaya yönelik hileleri tespit etmek için milyonlarca veriyi yapay zekâ ve gelişmiş algoritmalar ile tarıyor. Karakaş, kurumun sahte sigortalılıkla mücadele kapsamında hayata geçirdiği projelerin etkisini gözler önüne sererek sistematik bir denetim mekanizması oluşturulduğunu belirtti.
Karakaş, sigortalılık hakkının SGK mevzuatına göre yalnızca gerçek ve fiilî çalışmayla elde edilebileceğini ifade ederek, bu şartların biri eksikse SGK tarafından sigortalılığın hükümsüz sayıldığını açıkladı.
2016'dan itibaren uygulamaya konulan "Sahte İş Yeri ve Sahte Sigortalılık Tespit Projesi", sahte iş yerlerini ve bu iş yerleri üzerinden sigortalı gösterilen kişileri en hızlı şekilde tespit etmeyi amaçlıyor. Bu çerçevede yapılan analizler ve büyük veri teknolojisi kullanımıyla, eskiden uzun süren tespit süreçlerinin hızlandırıldığı ve hata payının en aza indirildiği belirtiliyor. SGK'nın akıllı algoritmalarla iş yerlerini 100’den fazla parametre üzerinden değerlendirdiği ve riskli görülmesi halinde anında müdahale edildiği ifade ediliyor.
Proje kapsamında elde edilen sonuçlara göre, on binlerce sahte sigortalının emeklilik hakkı iptal edildi. Sahte emeklilikle ilgili 2025'e kadar devam etmesi planlanan projenin farklı fazlarında milyonlarca liralık kamu zararı ortaya çıkarıldı. Örneğin, 15. fazda 128 sahte iş yerinde 18.191 sahte sigortalı bulunurken; 16. fazda 195 sahte iş yerinde 20.578 kişinin yasa dışı şekilde sigortalı gösterildiği tespit edildi.
Karakaş, sahte sigortalılık yaptırmanın faturalarının yalnızca emekliliğin iptaliyle sınırlı kalmadığını belirterek, bu süreçte şüpheli kişilere yönelik maaş kesintileri, sağlık giderleri tahsilatı ve adli işlemler gibi birçok yaptırım uygulandığını dile getirdi.
Son olarak Karakaş, SGK’nın gelişmiş denetim ağı sayesinde sahteciliğin eninde sonunda ortaya çıkarılacağını vurgulayarak, yasal şartlara uymadan yapılan işlemlerin hiçbir şekilde huzurlu bir emeklilik sağlayamayacağını bir kez daha hatırlattı. Bu tarz girişimlerin geleceği riske attığını belirten Karakaş, bireylerin yalnızca gerçek ve fiilî çalışmalarla kazanılmış sigorta primlerine güvenmeleri gerektiğini ifade etti.