CHP'li Yavuzyılmaz, AKP hükümetinin, Paris davasını kaybetmesi sonucu Türkiye'nin Türkiye, Irak'a 1.471.000.000 Dolar tazminat ödeyecek. (Bir milyar dört yüz yetmiş bir milyon dolar) ceza ödeyeceğini söyledi. Bu cezanın Tayyip Erdoğan ve AKP’li yöneticilerin mal varlıklarından tahsil edilmesi gerektiğini belirtti.
Türkiye'nin, Irak'a yaklaşık 1,5 milyar dolar tazminat ödeyeceğine dair haberler yeniden tartışma konusu oldu. Paris İstinaf Mahkemesi’nin son kararı sonrası, kamuoyunda Türkiye'nin uluslararası tahkim davasını kaybettiği algısı oluştu.
Ancak gerçek farklı. Yeni bir tahkim kararı yok. Mahkeme, Uluslararası Ticaret Odası tahkim heyetinin kararının iptali talebini reddetti, yani mevcut karar geçerliliğini korudu.
Bu hukuki süreç ve gerekli ekonomik müzakereler tamamlanmış değil. Asıl mesele boru hattının geleceği, Kürt Bölgesel Yönetimi’nin konumu, devam eden tahkim süreci ve Türkiye’nin enerji merkezi olma hedefi.
Irak Kürt Bölgesel Yönetimi tarafından 2014-2018 arasında üretilen petrol, Bağdat’ın onayı olmaksızın Ceyhan üzerinden ihraç ediliyordu. Irak hükümeti 30 milyar dolarlık dava açmıştı. Sorun, anlaşmaya eklenen "Türkiye, petrolü yalnızca Irak Devlet Petrol Pazarlama Teşkilatından alır" cümlesinden kaynaklandı.
Tahkim heyeti Türkiye’nin bazı yükümlülüklerini ihlal ettiğine karar verdi, ancak Ankara’nın bazı karşı taleplerini de kabul etti. 2018 sonrası ikinci tahkim süreci devam ediyor.
Hukuki zaferler her zaman ekonomik zafer anlamına gelmez. Boru hattının iki yılı aşkın durması, Irak'ın petrol gelirlerinden mahrum kalmasına, enerji şirketlerinin üretimi azaltmasına ve Türkiye'nin transit gelirlerini kaybetmesine neden oldu.
Bu durum sadece kazanan ve kaybeden açısından değil, ortak kayıpların nasıl kazanca dönüştürüleceği konusunda düşünülmelidir.
Eski enerji düzeni sona erdi. Ankara, Bağdat ve Erbil arasında ilişkiler uzun yıllar fiilen yürüdü, ancak hukuki çerçeve güncellenmedi.
Bugün önemli olan eski sistemi onarmak değil, yeni bir enerji yapısı inşa etmektir. İkinci tahkim süreci risk değil, kapsamlı bir uzlaşma için fırsat sunmaktadır. Bu tartışmada göz ardı edilen aktör ise IKBY. Kalıcı çözüm, Ankara, Bağdat ve Erbil arasında geliştirilecek kapsamlı bir anlaşmadan geçiyor.
CHP Zonguldak Milletvekili Deniz Yavuzyılmaz, Irak-Türkiye ham petrol boru hattıyla ilgili uluslararası tahkim kararının iptali için Paris İstinaf Mahkemesi'nde açılan davanın kaybedildiğini dile getirdi. Yavuzyılmaz, "AKP, Paris davasını kaybetti. 1 milyar 471 milyon dolarlık tahkim cezası için geri sayım başladı." dedi.
Yavuzyılmaz sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Uluslararası Tahkim Mahkemesi’nin Türkiye'ye verdiği 1 milyar 471 milyon dolarlık cezanın iptali için başvurunun başarısız olduğunu iddia etti ve bazı belgeler paylaştı.
"AKP, Paris davasını kaybetti! Gizli tutulmaya çalışılan dava sonucuna ulaştık. Uluslararası Tahkim Mahkemesi’nin Irak-Türkiye ham petrol boru hattında usulsüzlükler nedeniyle Türkiye aleyhine verdiği 1 Milyar 471 Milyon Dolarlık cezanın iptali için Paris İstinaf Mahkemesi’ne yapılan başvurunun kaybedildiğini kanıtladık. Artık bu cezanın ödenmesi için geri sayım başladı!"
"Süreç nasıl gelişti?" diyen Yavuzyılmaz, Uluslararası Tahkim Mahkemesi'nin 13 Şubat 2023’te AKP’nin, 21 Mayıs 2014 - 30 Eylül 2018 arasında Irak-Türkiye boru hattında usulsüzlük yaptığını belirterek Türkiye’nin Irak’a net 1 Milyar 471 Milyon Dolar tazminat ödemesine hükmettiğini anlattı. Bu kararın ayrıntılarını ve belgelerini kamuoyuna ilk kez kendilerinin açıkladığını söyledi.
AKP ise verdiği yanıtta, karara itiraz için Paris’te dava açtıklarını duyurmuştu. Yaptıkları araştırma sonunda AKP’nin davayı kaybettiğini tespit ettiklerini belirten Yavuzyılmaz, "Bu devasa ceza tutarı, Tayyip Erdoğan’ın ve ilgili AKP’li yöneticilerin mal varlıklarından tahsis edilmelidir!" diye ekledi.